آشنایی با واژگان كاربردی فیزیك لیزرآشنایی با واژگان کاربردی فیزیک لیزر

آشنایی با واژگان كاربردی فیزیك لیزر



معادل فارسی
تعریف
واژه لاتین
لیزر از حروف اول كامات عبارت Light Amplification By Stimulattio Emission Of Radiation به معنی تقویت نور بوسیله گسیل القایی تابش ، تشكیل شده است.
Laser
خمش به دور گوشه‌ها توانایی خمش به دور گوشه‌ها كه به آن پراش اطلاق می‌شود، بطوری كه حتی وقتی كه یك چشمه نقطه‌ای نور بكار برده شود، سایه لبه‌های یك جسم كاملا تیز نیست.
Bend round corner
فریز وقتی كه نوری از دو یا چند چشمه همدوس گسیل می شود، باهم تركیب شده (پدیده تداخل) ونواحی تاریك و روشنی را تشكیل می‌دهند، این نواحی را فریز می‌گویند.
Fringes
چگالی تابش چگالی تابش برابر است با انرژی عبور كرده از واحد سطح در واحد زمان.
Irradiance
مدهای الكترومغناطیسی عرضی اینگونه مدها با دو عدد صحیح r و q مشخص می‌شوند كه اعداد صحیح هستند و تعداد مینیممها در باریكه لیزر است وقتی بصورت افقی و یا عمودی طی شوند.
TEMqr
چند برابر كننده نور در آشكار سازهای نوری بكار می‌روند.
Photomultiplier
دمش (لیزری) روشی برای رسیدن به جمعیت معكوس مورد نیاز برای لیزر زایی ، كه برای این كار از روشهای مختلفی مانند پمپاژ (دمش) الكتریكی ، نوری و ... استفاده می‌شود.
Pumping
گاف (انرژی) در اتم اصولا تمام ترازهای انرژی پر نستیند. در واقع در دماهای نسبتا پایین در ترازهای پایین كاملا پر هستند و از آن به بعد خالی می‌باشند. در سیستم مجموعه اتمها وقتی باند انرژی داریم، باندهای انرژی تا باند بخصوصی از آن به بعد خالی هستند باند بین آخرین ناپذیر شده و اولین باند خالی را گاف انرژی گویند.
gap
دیود تابش كننده نور یكی از مهمترن قطعات الكترونیكی از اتصال بین مواد n و p بدست می‌آید. چنین وسیله‌ای دیود نامیده می‌شود كه می‌تواند جریان را در یك جهت عبور دهد و نه بالعكس. مهمتر اینكه می‌تواند با عبور جریان از محل اتصال تحت شرایط خاصی تابش گسیل دارد كه به آن LED گویند.
Light Emession Diode LED
اتصال همگن هرگاه از یك نوع ماده در اتصال (نیم هادی) استفاده شود، گویند.
Homojuction
اتصال غیر همگن هرگاه از انواع مختلف مواد نیم هادی در اتصال استفاده شود.
Heterojuction
مغناطیس ویگلر ایجاد میدان مغناطیس دوره‌ای كه علامت آن بصورت دوره‌ای در امتداد انتشار الكترون (در لیزر الكترون آزاد) تغییر می‌یابد.
Wiggler magnet
فاكتور كیفیت برای مدارهای الكترونیكی و تشدید آنها بكار می‌رود و برای نسبت فركانس تشدید به پهنای خط می‌باشد.
Quality factor
طرح یا نقشه (تداخل امواج) توزیع شدت بر روی پرده كه متشكل از منطقه روشنی است كه توسط حلقه‌های تاریك و روشن در بر گرفته شده است.
Pattern
تابع متقابل همدوسی همدوسی معمولا بر حسب تابع متقابل همدوسی (12γ (τ مشخص می‌شود این مقدار كه در واقع عدد مختلف است، اندازه گیری هم خوانی دو موج نوری در مكان و زمان مشخص می‌باشد و مقدار 0 تا 1 دارد. وقتی كه مقدار صفر دارد نور كاملا غیر همدوس است. مقدار یك دلالت بر همدوسی كامل دارد.
Mutual coherence function
میخه میخه‌ها قسمتهایی از پالس را تشكیل می‌دهند.
Spike
عدد F منظور عدد F عدسی است كه برابر نسبت فاصله كانونی به قطر عدسی را گویند. (F = f/D)
F Number
دو برابر كننده فركانس مواد دو برابر كننده فركانس بسیار مفید بوده و همانطور كه از نامشان پیداست، قادر هستند كه فركانس پرتوهای لیزر را دو برابر كنند (یعنی طول موج را نصف كنند).
Frequency Doubling
همیوغی فاز در خیلی از موارد عملكرد لیزر بصورت یك مد طولی TEMoo با شكل گاوسی مورد نظر است. در عمل با بسیاری از لیزرها دستیابی به این امر مشكل است. یك راه حل ممكن استفاده از آینه‌های همیوغ فلزی است. وقتی پرتوهای نور از چنین آینه‌هایی بازتاب می‌شود به تركیب فازی پرتو می‌انجامد. یك ویژگی جالب دیگر این است كه با این روش صرف نظر از شعاع انحناء آینه و یا طول كاواك ، لیزر پایدار است.
Phase Conjugation
ابزار نوری كلیه وسایل و ابزار اپتیكی را گویند.
Optical tooling
لبه‌های نوری لبه‌های مستقیم نوری برای تعریف خطهای مستقیم برای جستجو و همچنین پروژه‌های مهندسی شهرسازی مانند ساختن خط لوله ، هدایت ماشینهای لوله گذاری و ایجاد تونلها بكار می‌رود. در عملیات تنظیم كردن دیگر مانند سوار كردن یا مونتاژ كردن ابزارهای خیلی بزرگ مانند هواپیماها و كشتیها ، ایجاد ساختمانهای عظیم و تنظیم لیزرهای پر قدرت كه برای برش ، سوراخكاری و جو.شكاری بكار می‌روند و معمولا دارای طول موجهای مادون قرمز هستند، بكار می‌رود.
Stright edges
منشور پنج گانه منشور پنج تایی پرتو را صرف نظر از جهت دقیق منشور ْ90 می‌چرخاند و بدین طریق می توان زاویه ْ90 را بدست آورد.
Penta Prism
گوشه مكعبی (بازتاب كننده گوشه مكعبی‌ها می‌توانند نور برخورد كننده را طوری بازتاب كنند كه موازی نور برخوردی اولی با مقدار كمی جابجایی حركت كند. مزیت دیگر این بازتاب كننده‌ها این است كه تنظیم تداخل سنج را آسان می‌كنند، چرا كه دو درجه آزادی زاویه‌ای هر آینه با دو درجه آزادی جانبی جایگزین می‌شود.
Cube Corner
طرح لكه‌ای طرح لكه‌ای نامی است كه به طرح بازتابی كه نور لیزر بازتاب شده از یك سطح ناصاف بدست می‌دهد، داده شده است. نورهایی كه از نقاط مجاور كه دارای بی نظمیهای كوچكی هستند، بازتاب می‌شوند، می‌تواند تداخل انجام دهند و مناطق تاریك و روشنی را بوجود آورند. این اثرات در حقیقت وقتی كه سطح به كمك یك نور غیر همدوس تحت تابش قرار گیرد ظاهر می‌شود.
Speckle Pattern
بیناب نمایی پرتو مولكولی در این روش اتمها یا مولكولهای مورد بررسی بصورت پرتو جمع می‌شوند و نور كاوخ (Prob) بطور عمود بر امتداد حركت آنها می‌تابد. ذرات در پرتو مولفه كوچكی از سرعت در امتداد پرتو كاوه دارند و از این رو پهن شدگی دوپلر بطور قابل ملاحظه‌ای كاهش می‌یابد.
Molecular beam spectroscqoy
بیناب نمایی اشباع روشی است كه در آن خروجی لیزر به دو پرتو تقسیم می‌شود كه از دو جهت مخالف وارد ماده هدف می‌شوند. یكی از این پرتوها (پرتو اشباع كننده) خیلی شدیدتر است از دیگری (پرتو كاوه) است و مدوله شده (دامنه).
Saturation Spectroscopy
تابندگی  
Irradiance
دیفیوژن گازی روشی است كه سطح نیم هادی در معرض گازی كه حاوی ناخالصی است قرار می گیرد كه از این طریق مقداری از این ناخالصی وارد نیم هادی می‌شود.
Gaseous diffusion
رونشست از طریق فاز مایع زمان حدودا از مرتبه -610 ثانیه است كه در این مدت یونهای كاشته شده حدود μm 1.0 نفوذ می‌كند (با استفاده از لیزرهای پالسی).
(Liquid phase epitaxy (LPE
رونشست از طریق فاز جامد با استفاده از لیزرهای مداوم (جهت كاشت یون) نیاز به ذوب شدن سطح نمی‌باشد، با این وجود ساختمان سطح به شكل كریستالی در می‌آید، این فرآیند رونشستی از طریق فاز جامد نامیده می‌شود.
(Solid phose epitaxy (SPE
جوشكاری میكرونی با توجه به امكان متمركز نمودن باریكه لیزر در ناحیه‌ای حدود چند میكرون ، و به دلیل آنكه می‌توان باریكه لیزر را هدایت و كنترل نمود، استفاده از لیزر در جوشكاری و لحیم كاری اتصالات دقیق فلزی مانند آنچه در مدارهای الكترونیكی یافت می‌شود، وجود دارد.
Micro wleding
تمام نگاری تكنیكی است كه از بعضی جهات شبیه عكسبرداری می‌باشد. در تمام نگاری امواج شیئی ثبت می‌شوند، نه تصویر شیئی. موج شیء طوری ثبت می‌شود كه با نور دهی مجدد به فیلم مثبت شده ، جبهه موجی شیئی اصلی حتی در غیاب شیئی اصلی باز سازی می‌شود. تمام نگاری معمولا باز سازی جبهه موج نامیده می‌شود.
Holography
تمام نگار تمام نگار از توزیع پیچیده‌ای از نواحی تاریك و شفاف مربوط به فریزهای تداخلی تاریك و روشن تشكیل شده است. تمام نگار به مانند یك توری پراش عمل می‌كند.
Hologram
تمام نگاری بازتابی وقتی كه امواج شیئی و مرجع از جوانب مختلف وارد ماده ثبت كننده می‌شوند، هر یك از جبهه‌های موج با عمود بر سطح ماده ثبت كننده زاویه ْ90 درجه می‌سازد، تمام نگار بازتابی (كه معمولا به تمام نگار براگ- لیپ من) یا دنیسوگ خوانده می‌شود.
Reflection Hologram
بازدهی تمام نگار بازدهی تمام نگار به نسبت توان نوری پراشیده شده مرتبه اول موج به توان نوری در پرتو باز سازی كننده كه به تمام نگار تابیده می‌شود، تعریف می‌شود.
Hologram Efficiency
تداخل سنجی تمام نگاری تداخل سنجی به روش تمام نگاری توسعه تكنیك تداخل سنجی است. تنها مزیت تداخل سنجی با استفاده از تمام نگاری این است كه تمام نگار جبهه موج شیئی را برای باز سازی در زمانهای بعد ذخیره می‌سازد.
Holographic
تمام نگارهای ساندویچی در این نوع تمام نگاری جفتهایی ناشی از صفحات عكاسی بطور همزمان نور دهی می‌شوند. از مزایای این روش: الف-عدم اطمینان از جهت جابجایی از بین می‌رود. ب -اثرات حركت اجسام بزرگ سخت یا كبیر شدن قطعات نوری را می‌توان با حركت نسبی كوچك تصاویر تمام نگاری حین باز سازی جدا نمود.
Sandwich holograms
تار ضریب شكست تدریجی تار با ضریب شكست تدریجی ، همانطور كه از نام آن بر می‌آید، دارای ضریب شكست متغیر در عرض هسته می‌باشد.
Graded - index fiber
پاشندگی ماده‌ای پاشندگی عبارت است از تغییرات ضریب شكست نسبت به طول موجهای مختلف.
Material dispersion
اتلافهای تار اتلافها در تارها دو چشمه اصلی دارند: اتلافهای پراكندگی و اتلافهای جذب.
Fiber losses
پراكندگی ریلی بیان ریلی بیان می‌كند پراكندگی نور با طول موجهای مختلف متناسب با عكس توان چهارم طول موج است.
Royleigh scattering
دیود نوری بهمنی در این دیود ، ساختمان اصلی p-n تحت بایاس خیلی زیاد در مرتبه حدود V 100 عمل می‌كند. آنگاه حاملهای عبور كننده از ناحیه تهی سازی با تحریك به روش برخورد قادر خواهند بود تا انرژی كافی از میدان بدست آورند تا حاملهای بیشتری را در پهنای گاف انرژی تحریك نمایند. بهره خیلی به مقدار ولتاژ بایاس حساس است. از این رو منبع تغذیه بسیار پایدار مورد نیاز است. بهره به تغییرات دما بسیار حساس است، لازم است كه دمای طرح كنترل شده یا اثرات تغییرات دما با تغییر دادن بایاس جبران شود.
Avalanch - photodiod
نور شناختی تجمعی هدف نور شناختی تجمعی این است كه قادر باشیم تا به هر مقدار كه بتوانیم سیگنال را به سیگنال اپتیكی تبدیل كنیم.
(Integrated optics (IO
دو پایداری نوری دو پایداری نوری به معنی وجود دو حالت پایدار در یك سیستم نوری برای یك سری از شرایط ورودی ، می‌باشد.
Bistability
دیسك نوری در زمینه ذخیره اطلاعات رایانه‌ای ، تركیب ظرفیت اطلاعات خیلی زیاد و دسترسی سریع به آنها توسط دیسكهای نوری یك جایگزین جذاب برای روشهای دیگر ذخیره حافظه رایانه‌ای است. ظرفیت اطلاعات زیاد ، طول عمر زیاد و زمان طولانی نگهداری ، كاربردهای ذخیره آرشیو را منحصر به خود كرده است. اصلی‌ترین مزیت این دیسكها نسبت به سیستمهای دیگر ، عدم تماس فیزیكی بین سیستم قرائت و ماده ذخیره اطلاعات است، از پاره شدن جلوگیری می‌نماید و خواص بی نظیر دیگر.
Optical disks

به نقل از دانشنامه رشد